Nói khác đi là tất cả các dự án có dùng một phần hay cả thảy vốn ngân sách sẽ chịu quy định của luật này theo từng cấp độ dùng vốn
Chưa tính đến việc thiếu vốn cho các dự án mới. Thêm vào đó quá trình phân cấp và cát cứ tại địa phương còn lớn hơn nên tình trạng trùng lắp quy hoạch đầu tư, hoang là chuyện thường nhật.
Nói như thế không có nghĩa rằng từ trước đến nay các khoản vốn đầu tư có nguồn vốn từ ngân sách bị thả nổi. Bội chi ngân sách phải dự kiến tăng từ 4,8% lên 5,3% GDP cho giai đoạn 2014-2016 mới có vốn hoàn tất 1. Trước đây, ngay từ cuối năm 2009, Quốc hội đã đề nghị Chính phủ phải sớm đệ dự Luật Đầu tư công, để khắc phục những yếu kém trong quản lý Nhà nước về đầu tư công, hạn chế tình trạng thông qua dự án tràn lan, không phát huy hiệu quả, gây thất thoát, tham nhũng, phung phá, khiến cho gánh nợ ngân sách ngày một nặng.
Vậy thì Luật Đầu tư công giải quyết thế nào các quy định chồng chéo thiếu hiệu quả giữa các luật nói trên? Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH-ĐT), cơ quan soạn luật cho rằng thẩm quyền và lớp lang thủ tục duyệt các chương trình đầu tư công từ trước đến nay chưa có.
Hiện Chính phủ đã chỉ đạo các địa phương phải bố trí 30% vốn ngân sách hàng năm để trả dần các khoản nợ này. Ảnh: thanh nhã. Song, các quy định mới, đáng ra cũng không cần đến nếu các bên phê duyệt và sử dụng vốn đầu tư công chấp hành đúng quy định hiện có của Luật Đầu tư, Luật Xây dựng bởi vốn trong hay ngoài ngân sách đều phải tính đến hiệu quả và khả năng thu hồi vốn (với các dự án đầu tư công là khả năng trả nợ của ngân sách).
Hoặc chỉ được phê duyệt quyết định chủ trương đầu tư các chương trình, dự án khi không trùng lắp với các chương trình, dự án khác trong quy hoạch, kế hoạch là rất khó, bởi sự kết hợp giữa các bộ, ngành, địa phương ở nước ta là rất kém.
Dự thảo Luật Đầu tư công được đưa ra lấy ý kiến trong thời điểm này, muốn gì chăng nữa phải giải quyết được hai vấn đề lớn: 1) Các quy định đề ra có hạn chế và chấm dứt được tình trạng phê duyệt dự án tràn lan hay không? 2) Có quy được nghĩa vụ đối với những người có thẩm quyền chuẩn y dự án không, do từ trước đến nay xảy ra rất nhiều trường hợp dự án đầu tư công không hiệu quả nhưng chung cuộc không ai chịu bổn phận.
Ngọc Lan Dù quốc gia đã có quyết định siết những dự án đầu tư công không hiệu quả, nhưng nhiều địa phương vẫn xin được xây trường bay, cảng biển.
Các quy định thiếu rõ ràng, không xuyên suốt, thiếu bao quát nên lỗ hổng thất thoát đầu tư công nên cứ lớn dần.
Theo đó chỉ được phê chuẩn dự án khi đã được các cấp có thẩm quyền phê chuẩn chủ trương đầu tư, xác định được nguồn vốn và khả năng cân đối vốn. Những khoảng trống kiểu như vậy trong dự luật nếu không được lấp thì việc cho ra đời thêm một luật mới, vốn đã trễ hẹn, lại chưa trúng đích chẳng khác gì tình trạng “thêm bát, thêm mâm” trên bàn làm luật.
Nếu không thì diện dự án được điều chỉnh tổng mức đầu tư sẽ có nguy cơ lan rộng. Các tỉ dụ tiêu biểu phải nhắc đến là việc chính quyền các địa phương nợ tiền xây dựng căn bản 91. Nhưng thực tế các quy định thiếu rõ ràng, không xuyên suốt, thiếu bao quát nên lỗ hổng thất thoát đầu tư công vì thế cứ lớn dần.
Nếu muốn giữ nguyên việc phân cấp thì việc kết hợp và giám sát phải được đặt lên hàng đầu, nhưng dự luật chưa quy định cụ thể (tính từ quá trình thẩm định chủ trương, quyết định đầu tư).
000 tỉ đồng đến nay chưa trả khiến cho hàng ngàn doanh nghiệp lểu đểu.
Muốn xóa bỏ vấn nạn này, rất cần phải quy định cụ thể trong luật về trường hợp “các căn do bất khả kháng làm thay đổi mục tiêu, nội dung đầu tư, chi phí.
Bằng chứng của việc ưng chuẩn các dự án đầu tư công tràn lan nhiều không kể hết. Do chưa có nguồn vốn để làm việc này, tỉnh cầu cứu Bộ KH-ĐT và rốt cuộc Bộ liên lạc chuyên chở phải đưa ra giải pháp trung hòa là cho Thanh Hóa nâng cấp phi trường quân sự Sao Vàng phục vụ cả mục đích dân dụng.
Đơn cử như trường hợp UBND tỉnh Thanh Hóa thấy cần thiết phải xây dựng một phi trường ở tỉnh, cho dù Nghệ An ở kế bên đã có sân bay. Và sẽ càng khó hơn bởi ngay trong dự luật, phần trách nhiệm của các chủ thể liên hệ đến việc quản lý và dùng vốn đầu tư chưa có quy định xác định cụ thể nghĩa vụ cá nhân, nghĩa vụ người đứng đầu, người có thẩm quyền phê duyệt các dự án đầu tư công trong trường hợp ra các quyết định sai, kém hiệu quả, làm tăng vốn.
Song với việc phân cấp cụ thể quyền lập, thẩm định và thông qua dự án vẫn theo quy định hiện hành, liệu có giải quyết được việc duyệt tràn lan. Để giải quyết mối e ngại lớn nhất hiện giờ là việc duyệt tràn lan các dự án đầu tư công, dự luật đề ra các quy định chặt chịa từ khâu xác định chủ trương đầu tư. Việc quy trách nhiệm người ra chủ trương, quyết định đầu tư thành ra sẽ khó mà thực hiện được.
Mặt khác, vấn nạn của các dự án đầu tư công là hay điều chỉnh tổng mức đầu tư, làm “đội” vốn.
Sau hơn bốn năm trễ hẹn, dự thảo Luật Đầu tư công sẽ được trình ra tại kỳ họp Quốc hội lần này. Theo dự thảo luật, sẽ hội tụ quản lý vơ quá trình sử dụng các nguồn vốn đầu tư công từ ngân sách, công thải nhà nước, trái khoán chính phủ, trái khoán chính quyền địa phương, nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) và vốn vay ưu đãi của các nhà tài trợ, tín dụng đầu tư phát triển của quốc gia và các khoản vốn đầu tư khác có thuộc tính ngân sách quốc gia (NSNN), các khoản vốn vay của ngân sách địa phương để đầu tư xây dựng công trình kết cấu hạ tầng.
092 dự án kiểu như vậy. Về lý, các nguồn này chịu sự quản lý và giám sát rất chặt từ trung ương đến địa phương, qua nhiều tầng nấc và nhiều luật định, như Luật NSNN, Luật Đầu tư, Luật Xây dựng. ” Là gì. Nếu có, như quy định của Luật Xây dựng, lại không quy định chi tiết về nội dung lập, thẩm định và duyệt y dự án.
Hoặc phê duyệt hàng loạt các chủ trương đầu tư lớn nhưng không tính đến nguồn vốn khiến các dự án thiếu khả thi, hoặc làm dở dang.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét