Việc làm này ngoài giới âm nhạc còn cần đến sự hiệp lực của giới truyền thông, những bồ mến và tôn trọng các giá trị âm nhạc Việt Nam
Truyền hình cũng dành riêng cho anh ta một, hai chương trình gì đó. Những chương trình như thế này, những chương trình âm nhạc chính thống phát trên các kênh phát thanh truyền hình vinh danh âm nhạc thực sự của Việt Nam. Nên có một tổ chức chăm nom đến đời sống âm nhạc để nó phát triển lành mạnh, để xây dựng một thị hiếu có văn hóa và có thẩm mỹ âm nhạc cho đông đảo công chúng.
Thứ hai là, lần đầu tiên có một chương trình khổng lồ về các bản hợp xướng rất hay của Việt Nam (tám bài trong tổng số 10 tiết mục và hai tác phẩm khí nhạc).
Nếu có gì lăn tăn đó là đưa tác phẩm khí nhạc thể nghiệm vào chương trình chắc gì đã trúng với tên gọi “Điều còn mãi”. Khi đó là giá trị thực sự mà khán giả thấy ngại ngùng thì phải giúp người ta tiếp cận để quen, để yêu (đừng đòi hỏi phải hiểu âm nhạc cổ điển - khí nhạc). Có gần hai chục bản hợp xướng đặc sắc, đồ sộ không được dựng, mà hợp xướng là một phần quan trọng của ca nhạc.
Tại sao? Hiếm có giai điệu hay, hiếm ca sĩ có thể khoe giọng của mình với cái gọi là “nhạc trẻ” này vì phần lớn các bài hát chỉ viết trong vòng một octave (quãng 8), chỉ như nói (vì tiếng Việt có sáu thanh và hai bán thanh, với độ cao khác nhau). Các lái nhạc có nhẽ không thấy món lời gì. Ông nhạc sĩ kiên nhẫn giảng giải ngoài chương trình mất khoảng 15 phút. Lời lẽ thì nhạt phèo, sáo rỗng.
Sáng tác, biểu diễn và thưởng thức âm nhạc thế này khiến cho những người tình nhạc, trọng âm nhạc phải ngẫm ngợi, nếu không nói là buồn phiền. Lại nói về biểu diễn. Công việc này có thể do Hội Nhạc sĩ Việt Nam, có thể do Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch làm, cũng có thể là sự phối hợp giữa cả hai, vì văn hóa và thẩm mỹ âm nhạc cả về sáng tác và biểu diễn góp phần xây dựng văn hóa dân tộc.
Hàng hóa không đạt phẩm chất thì không được bán ra thị trường. Họ phải chịu trách nhiệm khi nắn nót tô vẽ cho những giá trị ảo. Đã có lần trong buổi họp báo của một ban nhạc Jazz Pháp do Trung tâm Văn hóa Pháp ở Hà Nội tổ chức, một phóng viên đứng lên hỏi một câu xanh rờn: “Thưa ông, nhạc Jazz là nhạc gì?”. Khi bản “Tiến quân ca” của Văn Cao vang lên trên sàn diễn, nhiều khán giả xúc động mắt rớm lệ, mặc dầu hằng ngày thường được nghe Quốc ca.
Nhưng chính “nhạc đỏ” và cả “nhạc vàng” nữa (có nhẽ nên gọi là nhạc lãng mạn) là then chốt tạo nên cốt cách của ca khúc Việt Nam chứ không phải mấy bài “nhạc trẻ” dễ dãi, lố lăng kia. Nhiều người đợi một đêm nhạc hoành tráng vĩnh biệt ông, ở đó sẽ vang lên những khúc ca đã sống với thời gian như “Câu hò bên bến Hiền Lương”, “Ngọn đèn đứng gác”, “Trường Sơn đông Trường Sơn tây”, “Lá đỏ”, “Nhớ về Hà Nội”, “Trở về dòng sông tuổi thơ”… mà không được.
VTV1 mỗi tuần có một chương trình âm nhạc cổ điển - thính phòng nhưng được phát vào lúc nửa đêm, tác phẩm mới phát vào giờ bận rộn. Dù vô thức hay cố ý viết những điều không đúng sự thật thì những người đó cũng phải chịu bổn phận về ngòi bút của mình.
May quá, trong tháng 9/2013 có hai chương trình âm nhạc đáng trân trọng.
Nhưng thứ “nhạc trẻ” này vang lên ở khắp nơi khắp chốn, không muốn nghe cũng bị nó lọt vào tai. Không ai dám kết luận ngay là có những động cơ không vô tư, nhưng nếu có ai đó đảm đương mục âm nhạc mà không tường về âm nhạc thì cũng nên đi học hoặc tìm hiểu
Các giá trị ảo này không tự biến mất thậm chí ngày một phình to nếu không làm mọi cách để âm nhạc chuẩn có thể lấn át nó. Nhưng như thế chưa đủ xứng với vị trí của dòng nhạc này trong đời sống âm nhạc nước ta, chưa thắng được các giá trị ảo đang tiếm ngôi.
Trong khi sự ra đi của nhạc sĩ Hoàng Hiệp, một tăm tiếng lớn của âm nhạc Việt Nam lại không có nhiều bài viết về ông, cẩn trọng và kỹ lưỡng như vài ca sĩ nọ.
Nhiều chương trình thi hát hoặc là sân chơi âm nhạc của trẻ em thì được dựng một cách méo mó theo kiểu người lớn về vũ đạo, hình thể, phong cách trình diễn và nhất là chọn bài hát, ngoài những bài hát của nước ngoài còn là những bản tình khúc, ví dụ như cậu bé mười tuổi hát “anh yêu em”.
Cách họ viết bài, hướng họ khai hoang về âm nhạc sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến việc nắn dòng thị hiếu âm nhạc của công chúng. Cuộc thi Piano quốc tế Hà Nội chỉ được đưa tin, không có chương trình truyền hình trực tiếp, không trần thuật kỹ, trong khi ở đó có nhiều nhân kiệt âm nhạc chơi hay và đầy hứa hẹn.
Có những ca khúc sôi nổi về tuổi trẻ vẫn chưa được các đoàn thể của giới trẻ phá hoang. Đã đến lúc cần quốc gia tài trợ cho hoạt động biểu diễn song song thực hiện từng lớp hóa. Xin hãy trả các em trở về với bản chất hồn nhiên của tuổi thơ, đừng biến các em thành các ông cụ bà cụ tuổi thiếu nhi vừa phản cảm và nguy hại lâu dài. Nguyễn Thị Nam. Sự việc thứ nhất: Một vài ca sĩ hạng trung sang Mỹ kiếm ăn nay trở về nước cũng là để… kiếm tiền, thế mà có hàng chục bài báo viết đi viết lại về anh ta, từ chuyện ba má, vợ con, tình yêu ra sao, đánh bóng cứ như người hùng.
Cảnh phản cảm thường thấy trong một số tiết mục biểu diễn âm nhạc Tiếp tay cho sự hoành hành của dòng âm nhạc chất lượng bợt, cho các ca sĩ “hét” trên sân khấu này là một số người viết vô bổn phận trên các phương tiện truyền thông, ngoài mạng ra còn là trên nhiều cơ quan do Nhà nước quản lý.
Đi nhà hàng, nếu không thích ăn món gì đó thì người ta có thể tự quyết định không ăn. Đúng là một sự tiếp thị sang trọng. Khu vực âm nhạc trí tuệ không được để ý đúng mức. Có những người trẻ tuổi tự đẩy mình xa cái mà họ gọi là “nhạc đỏ” - âm nhạc của cuộc chiến đấu phóng thích, bảo vệ và xây dựng đất nước, trong đó có nhiều bài trữ tình quý giá.
Lấy tỉ dụ về hai sự việc xảy ra gần đây. Ở đây cũng nên nói thêm về trách nhiệm của giới truyền thông. Nếu chân tình không biết Jazz là gì thì phải tìm hiểu trước khi đi họp hoặc hỏi ai đó chứ không phải là hỏi ở chỗ ấy khi mình nhân danh phóng viên văn hóa đi dự.
Chương trình “Ngày âm nhạc Việt Nam” lần thứ tư ở rạp hát Lớn cũng có đổi mới. Họ phục vụ một bộ phận công chúng có đề nghị về âm nhạc đơn giản và dễ dãi. Còn những người đánh giá đúng cống hiến về âm nhạc của ông thì không có tiền để tổ chức. “Điều còn mãi” năm thứ 5 của VietnamNet là chương trình nhạc thuần Việt, từ tác phẩm đến những người biểu thị đều chuẩn mực, được nhiều người hoan nghênh và có truyền hình trực tiếp.
Những tác phẩm âm nhạc được giải thưởng hằng năm của Hội Nhạc sĩ cũng không được phổ cập đến đông đảo công chúng. Âm nhạc chất lượng kém vẫn hoành hành, chỉ cần lời lẽ của nó không phạm vào một số điều cấm kỵ. Thứ nhất là chọn tác phẩm thuần Việt, không có tác phẩm nước ngoài (như lần 3), không có nhạc trẻ đưa vào theo kiểu “mặt trận” (như lần 1).
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét